DrukujDrukuj

Zamki obronne na ziemi dobrzyńskiej

Współautorzy:
  • pestap

Zamki obronne Bobrowniki, Złotoria, Radziki Duże, Rypin, Sadłowo, Szpetal Górny

Architekturę obronną na ziemi dobrzyńskiej reprezentują następujące zamki: dwa murowane zamki prywatne w Radzikach Dużych i Sadłowie, państwowe – Bobrowniki, Złotoria, Rypin oraz dwa nowożytne dwory obronne w Szpetalu Górnym i Żałem.

Rypin – zamek posiadał znaczenie militarne, do dziś nie pozostał żaden ślad zamku. Zamek powstał po 1329 w okresie panowania krzyżackiego. Funkcjonował prawdopodobnie w latach 1348 - 1411. Był siedzibą księcia Władysława Dobrzyńskiego.

Złotoria - gmina Lubicz, zamek wzniesiony na niewielkim wzniesieniu na lewym brzegu Drwęcy powstał w XIV wieku dzięki staraniom Kazimierza Wielkiego, murowany z cegły, o układzie gotyckim, na planie wydłużonego prostokąta, składał się z budynku mieszkalnego i wieżą obserwacyjno – obronną chroniącą wjazd i zamkniętego murem obwodowym dziedzińca. Otoczony fosą od strony wschodniej. Po śmierci Kazimierza Wielkiego zamek zajął Władysław Biały, a podczas walk o warownię został śmiertelnie ranny Kaźko Słupski. Dzierżawił go w latach 1379 – 1392 książę Władysław Opolski i zostawił Krzyżakom. Potem wykupił go Władysław Jagiełło. Przechodził w ręce Krzyżaków i Polaków. Po drugim pokoju toruńskim 1466 r. traci znaczenie militarne. Obecnie prawie rozebrany.

Bobrowniki – gotycki zamek wzniesiony przez wielkiego mistrza Krzyżaków Konrada von Jungingena około 1400 roku (1398 r.) na skarpie wiślanej, przypuszczalnie na miejscu grodu, murowany, z cegły z użyciem głazów granitowych. Wzniesiony na planie zbliżonym do kwadratu. Budynek trzykondygnacyjny, podpiwniczony, kryty dachem dwuspadowym. Budynek mieszkalny od strony południowo – zachodniej połączony z kwadratową wieżą, od strony południowo – wschodniej murem z blankami.
Miał znaczenie militarne na przełomie XIV/XV wieku oraz w I połowie XV wieku. Od 1411 r. był siedzibą starostwa grodowego. Obecnie pozostały ruiny. Funkcjonuje jako trwała ruina.

Radziki Duże – gmina Wąpielsk, zamek na niewielkim wzniesieniu, powstał w I połowie XV wieku z fundacji Ogończyków - Radzikowskich. Zamek murowany z cegły, na podmurowaniu z kamienia polnego, założony na planie kwadratu, składał się z wielkiego, piętrowego domu mieszkalnego, dziedzińca zamkniętego niższym murem obwodowym, pod budynkiem mieszkalnym piwnice nakryte sklepieniem kolebkowym. Typowy zamek rycerski z XV wieku. Przebudowany w 1510 roku, zniszczony w XVIII wieku. Zamek otaczały od dwóch stron stawy.

Sadłowo – zamek murowany, powstał w końcu XIV w. (po 1373 r.) z inicjatywy przedstawicieli rodu Świnków – Piotra Świnki jako siedziba możnowładcza. W I połowie XV w. powiększony i przebudowany.

Szpetal Górny – budynek zwany lamusem, trzykondygnacyjny o funkcji mieszkalno – obronnej, powstał w II połowie XVI w. lub około 1600 r.

Bibliografia:
Kajzer Leszek, Horonziak Arkadiusz, Budownictwo obronne ziemi dobrzyńskiej, Włocławek 1995.

Twoja ocena: Brak Średnia: 4.5 (6 głosów)